تاریخ ماسوله

حدود سده هشتم هجری (قرن ۱۴ میلادی) مردم کهنه ماسوله که در ۶ کیلومتری شمال غرب این شهر واقع است به همراه مردمانی از نقاط مختلف سرزمین گسترده ایران به نقطه ای که هم اکنون به عنوان شهر ماسوله شناخته شده است کوچ کردند.^[۲]

 

سال شمار تحولات معاصر شهر ماسوله

• ۱۲۸۹: ایجاد کتابخانه (کتابخانه عمومی) ماسوله با هزار جلد کتاب خطی.
• ۱۲۸۹: تاسیس نخستین مدرسه در ماسوله (مدرسه اسلامیه).
• ۱۲۹۳: تاسیس نخستین مدرسه دولتی (مدرسه ایمان).
• بهمن ۱۲۹۴: رویارویی قوای جنگل با قوای روس در جریان اشغال ایران در جنگ جهانی اول.
• ۱۲۹۵: تاسیس اداره پست.
• ۱۳۰۴: تاسیس اداره دارایی.
• ۱۳۰۸: تاسیس اداره آمار (ثبت احوال).
• ۱۳۱۱: تاسیس شهرداری ماسوله.
• ۱۳۱۶: راه اندازی تلفن.
• ۱۳۱۷: تاسیس اداره امنیه.
• ۱۳۲۴: رویارویی قوای دولتی در ماسوله با فرقه دموکرات آذربایجان که از راه ماسوله قصد ورود به گیلان را داشت. (فرقه دموکرات آذربایجان نام سازمانی سیاسی بود که شوروی برای ضمیمه ساختن شمال غربی ایران به خاک خود در سال ۱۹۴۵ میلادی تأسیس کرد).
• ۳۰ مرداد ۱۳۵۴: ثبت ماسوله در فهرست آثار ملی به شماره ۱۰۹۰.
• شهریور ۱۳۸۵: ثبت کهنه ماسوله در فهرست آثار ملی.^[۲]

ماسوله در پی احداث جاده ارتباطی جدید بین گیلان و آذربایجان و نیز قحطی ۱۳۲۰ و ... بیشتر جمعیت خود را از دست داد. کاروانسراهای شاهراه ارتباطی شمال و آذربایجان از رونق افتادند و بازار داد و ستد و صنایع فلزی و چرم آن نیز از دور افتاد. در پی آن اکثر مردم متمول ماسوله به پایتخت و سایر شهرهای بزرگ و یا به خارج از کشور مهاجرت کردند. پس از ثبت ماسوله به عنوان میراث فرهنگی و طبیعی، سازمان میراث فرهنگی و سازمان حفاظت از محیط زیست اجازه ساخت و ساز و توسعه شهر را ندادند. نسلهای بعدی هم در نقطه نقطه ایران به ویژه محدوده شمال ایران و تهران ساکن شدند.

شهر تاریخی ماسوله...